‘दुसऱ्या स्वातंत्र्यलढ्या’ची हाक;खासदारांवरील गुन्हेगारी आरोपांवर सोनम वांगचुक यांचा सवाल
Total Views |
Image Source:(Internet)नवी दिल्ली : स्वातंत्र्यदिनाच्या पार्श्वभूमीवर लडाखमधील शिक्षणतज्ज्ञ, अभियंता आणि पर्यावरणवादी कार्यकर्ते सोनम वांगचुक यांनी देशाच्या राजकीय आणि सामाजिक व्यवस्थेबाबत गंभीर चिंता व्यक्त केली आहे. भारताला २०४७ पर्यंत विकसित राष्ट्र बनवायचे असेल, तर केवळ आर्थिक प्रगती पुरेशी नसून नेतृत्व निवडण्याच्या प्रक्रियेतही मूलभूत बदल आवश्यक असल्याचे त्यांनी म्हटले आहे.
वांगचुक यांनी आपल्या संदेशातून देशातील भ्रष्टाचार, शिक्षणव्यवस्था, प्रशासन आणि राजकीय नेतृत्वाच्या गुणवत्तेवर भाष्य केले. सध्याची परिस्थिती कायम राहिल्यास भारताच्या विकसित राष्ट्र होण्याच्या उद्दिष्टावर प्रश्नचिन्ह निर्माण होऊ शकते, असा इशाराही त्यांनी दिला.
‘शेजारील देश पुढे गेले, आपण का मागे?
गेल्या काही दशकांत भारताच्या तुलनेत अनेक शेजारील देशांनी दरडोई उत्पन्न आणि विकासाच्या विविध निर्देशांकांमध्ये मोठी प्रगती केली असल्याचे वांगचुक यांनी नमूद केले. थायलंड, मलेशिया, इंडोनेशिया, श्रीलंका आणि बांगलादेश यांसारख्या देशांचा संदर्भ देत भारताने आपल्या विकासाच्या मार्गाचा गांभीर्याने पुनर्विचार करण्याची गरज असल्याचे त्यांनी सांगितले.
२०४७ मध्ये स्वातंत्र्याची शताब्दी साजरी करताना भारताने विकसित राष्ट्र म्हणून जगासमोर उभे राहण्यासाठी आजपासूनच ठोस बदल करणे गरजेचे असल्याचे त्यांनी अधोरेखित केले.
शिक्षणव्यवस्था आणि प्रशासनावर टीका-
देशाच्या भवितव्यासाठी शिक्षण हा सर्वात महत्त्वाचा पाया असल्याचे सांगत वांगचुक यांनी शिक्षणव्यवस्थेतील त्रुटींवर टीका केली. केवळ मंत्र्यांमध्ये किंवा सरकारमध्ये बदल करून प्रश्न सुटणार नाहीत, तर व्यवस्थेच्या गुणवत्तेत मूलभूत सुधारणा करणे आवश्यक असल्याचे त्यांनी म्हटले.
तसेच, विविध राज्यांमध्ये सत्तेवर असलेल्या वेगवेगळ्या राजकीय पक्षांच्या सरकारांकडून आंदोलनांकडे पाहण्याच्या पद्धतीत फारसा फरक नसल्याचा दावा त्यांनी केला. सत्ताधारी बदलले तरी भ्रष्टाचार, अन्याय आणि दडपशाहीच्या समस्या कायम राहिल्या, अशी खंत त्यांनी व्यक्त केली.
अनेक खासदारांवर गुन्हेगारी खटले असताना विकसित भारत कसा?
वांगचुक यांनी आपल्या संदेशात संसद आणि लोकप्रतिनिधींच्या पार्श्वभूमीवरही प्रश्न उपस्थित केला. अनेक खासदारांवर गुन्हेगारी प्रकरणे दाखल असल्याचा संदर्भ देत त्यांनी गंभीर स्वरूपाचे आरोप असलेल्या लोकप्रतिनिधींच्या उपस्थितीत देश विकसित राष्ट्र कसा होणार, असा सवाल केला.
मात्र, त्यांनी कोणत्याही एका पक्षाला लक्ष्य न करता संपूर्ण राजकीय व्यवस्थेतील त्रुटींवर बोट ठेवले. देशात प्रामाणिक, तत्त्वनिष्ठ आणि जनहितासाठी काम करणारे नेते आहेत; परंतु योग्य नेतृत्व निवडण्याची प्रक्रिया अधिक सक्षम करण्याची गरज असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले.
‘शांततापूर्ण क्रांती’ची गरज-
देशाच्या भविष्यासाठी वांगचुक यांनी ‘शांततापूर्ण क्रांती’ची संकल्पना मांडली. भारतासाठी नवा विकासआराखडा आणि नवी दिशा निश्चित करण्यासाठी देशातील बुद्धिमान, तत्त्वनिष्ठ, निस्वार्थी आणि उच्च चारित्र्य असलेल्या नागरिकांना एका व्यासपीठावर आणण्याचा मानस त्यांनी व्यक्त केला.
यासाठी १५ ऑगस्टच्या निमित्ताने देशवासीयांनी आपल्या परिचयातील निस्वार्थी आणि तत्त्वनिष्ठ व्यक्तींची नावे सुचवावीत, असे आवाहन त्यांनी केले.
‘दुसऱ्या स्वातंत्र्यलढ्या’ची हाक-
भ्रष्टाचार, अन्याय, निकृष्ट प्रशासन आणि कमकुवत शिक्षणव्यवस्थेविरोधात लोकशाही मार्गाने व्यापक जनजागृती करण्याची गरज असल्याचे वांगचुक यांनी सांगितले. त्यांचे ‘दुसरे स्वातंत्र्य’ हे आवाहन कोणत्याही एका राजकीय पक्षाविरोधात नसून व्यवस्थात्मक सुधारणांसाठी असल्याचे त्यांच्या संदेशातून स्पष्ट होते.
भारताने १९४७ मध्ये ब्रिटिश राजवटीपासून स्वातंत्र्य मिळवले. आता भ्रष्टाचार, अन्याय आणि व्यवस्थेतील त्रुटींविरुद्ध लोकशाही मार्गाने लढा देण्याची वेळ आली आहे, असा संदेश त्यांच्या आवाहनातून मिळतो.
देशातील विविध राज्ये आणि शहरांना भेट देऊन नागरिक, विचारवंत आणि तज्ज्ञांशी संवाद साधण्याची इच्छाही वांगचुक यांनी व्यक्त केली आहे. त्यामुळे त्यांच्या या आवाहनातून पुढील काळात देशव्यापी जनसंवादाची नवी चळवळ उभी राहते का, याकडे राजकीय आणि सामाजिक क्षेत्राचे लक्ष लागले आहे.
वांगचुक यांनी आपल्या संदेशातून देशातील भ्रष्टाचार, शिक्षणव्यवस्था, प्रशासन आणि राजकीय नेतृत्वाच्या गुणवत्तेवर भाष्य केले. सध्याची परिस्थिती कायम राहिल्यास भारताच्या विकसित राष्ट्र होण्याच्या उद्दिष्टावर प्रश्नचिन्ह निर्माण होऊ शकते, असा इशाराही त्यांनी दिला.
‘शेजारील देश पुढे गेले, आपण का मागे?
गेल्या काही दशकांत भारताच्या तुलनेत अनेक शेजारील देशांनी दरडोई उत्पन्न आणि विकासाच्या विविध निर्देशांकांमध्ये मोठी प्रगती केली असल्याचे वांगचुक यांनी नमूद केले. थायलंड, मलेशिया, इंडोनेशिया, श्रीलंका आणि बांगलादेश यांसारख्या देशांचा संदर्भ देत भारताने आपल्या विकासाच्या मार्गाचा गांभीर्याने पुनर्विचार करण्याची गरज असल्याचे त्यांनी सांगितले.
२०४७ मध्ये स्वातंत्र्याची शताब्दी साजरी करताना भारताने विकसित राष्ट्र म्हणून जगासमोर उभे राहण्यासाठी आजपासूनच ठोस बदल करणे गरजेचे असल्याचे त्यांनी अधोरेखित केले.
शिक्षणव्यवस्था आणि प्रशासनावर टीका-
देशाच्या भवितव्यासाठी शिक्षण हा सर्वात महत्त्वाचा पाया असल्याचे सांगत वांगचुक यांनी शिक्षणव्यवस्थेतील त्रुटींवर टीका केली. केवळ मंत्र्यांमध्ये किंवा सरकारमध्ये बदल करून प्रश्न सुटणार नाहीत, तर व्यवस्थेच्या गुणवत्तेत मूलभूत सुधारणा करणे आवश्यक असल्याचे त्यांनी म्हटले.
तसेच, विविध राज्यांमध्ये सत्तेवर असलेल्या वेगवेगळ्या राजकीय पक्षांच्या सरकारांकडून आंदोलनांकडे पाहण्याच्या पद्धतीत फारसा फरक नसल्याचा दावा त्यांनी केला. सत्ताधारी बदलले तरी भ्रष्टाचार, अन्याय आणि दडपशाहीच्या समस्या कायम राहिल्या, अशी खंत त्यांनी व्यक्त केली.
अनेक खासदारांवर गुन्हेगारी खटले असताना विकसित भारत कसा?
वांगचुक यांनी आपल्या संदेशात संसद आणि लोकप्रतिनिधींच्या पार्श्वभूमीवरही प्रश्न उपस्थित केला. अनेक खासदारांवर गुन्हेगारी प्रकरणे दाखल असल्याचा संदर्भ देत त्यांनी गंभीर स्वरूपाचे आरोप असलेल्या लोकप्रतिनिधींच्या उपस्थितीत देश विकसित राष्ट्र कसा होणार, असा सवाल केला.
मात्र, त्यांनी कोणत्याही एका पक्षाला लक्ष्य न करता संपूर्ण राजकीय व्यवस्थेतील त्रुटींवर बोट ठेवले. देशात प्रामाणिक, तत्त्वनिष्ठ आणि जनहितासाठी काम करणारे नेते आहेत; परंतु योग्य नेतृत्व निवडण्याची प्रक्रिया अधिक सक्षम करण्याची गरज असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले.
‘शांततापूर्ण क्रांती’ची गरज-
देशाच्या भविष्यासाठी वांगचुक यांनी ‘शांततापूर्ण क्रांती’ची संकल्पना मांडली. भारतासाठी नवा विकासआराखडा आणि नवी दिशा निश्चित करण्यासाठी देशातील बुद्धिमान, तत्त्वनिष्ठ, निस्वार्थी आणि उच्च चारित्र्य असलेल्या नागरिकांना एका व्यासपीठावर आणण्याचा मानस त्यांनी व्यक्त केला.
यासाठी १५ ऑगस्टच्या निमित्ताने देशवासीयांनी आपल्या परिचयातील निस्वार्थी आणि तत्त्वनिष्ठ व्यक्तींची नावे सुचवावीत, असे आवाहन त्यांनी केले.
‘दुसऱ्या स्वातंत्र्यलढ्या’ची हाक-
भ्रष्टाचार, अन्याय, निकृष्ट प्रशासन आणि कमकुवत शिक्षणव्यवस्थेविरोधात लोकशाही मार्गाने व्यापक जनजागृती करण्याची गरज असल्याचे वांगचुक यांनी सांगितले. त्यांचे ‘दुसरे स्वातंत्र्य’ हे आवाहन कोणत्याही एका राजकीय पक्षाविरोधात नसून व्यवस्थात्मक सुधारणांसाठी असल्याचे त्यांच्या संदेशातून स्पष्ट होते.
भारताने १९४७ मध्ये ब्रिटिश राजवटीपासून स्वातंत्र्य मिळवले. आता भ्रष्टाचार, अन्याय आणि व्यवस्थेतील त्रुटींविरुद्ध लोकशाही मार्गाने लढा देण्याची वेळ आली आहे, असा संदेश त्यांच्या आवाहनातून मिळतो.
देशातील विविध राज्ये आणि शहरांना भेट देऊन नागरिक, विचारवंत आणि तज्ज्ञांशी संवाद साधण्याची इच्छाही वांगचुक यांनी व्यक्त केली आहे. त्यामुळे त्यांच्या या आवाहनातून पुढील काळात देशव्यापी जनसंवादाची नवी चळवळ उभी राहते का, याकडे राजकीय आणि सामाजिक क्षेत्राचे लक्ष लागले आहे.
