एलपीजी संकटात रेल्वेचा मोठा निर्णय; दररोज 17 लाख प्रवाशांचे जेवण आता इंडक्शनवर शिजणार!

    10-Jun-2026
Total Views |
Image Source:(Internet)

देशात एलपीजी पुरवठ्यावर निर्माण झालेल्या दबावाचा परिणाम आता रेल्वेच्या खानपान सेवांवरही दिसू लागला आहे. मात्र प्रवाशांच्या जेवणाच्या सेवेत कोणताही अडथळा येऊ नये यासाठी इंडियन रेल्वे केटरिंग अँड टुरिझम कॉर्पोरेशन (IRCTC) ने एक अभिनव पाऊल उचलले आहे. आता धावत्या रेल्वेगाड्यांमधील पॅन्ट्री कारमध्ये गॅस सिलिंडरऐवजी इलेक्ट्रिक इंडक्शन स्टोव्हवर अन्न शिजवले जाणार आहे.

तंत्रज्ञानाच्या मदतीने संकटावर मात-
जागतिक ऊर्जा बाजारातील अस्थिरता आणि एलपीजीच्या उपलब्धतेबाबत निर्माण झालेल्या चिंतेमुळे आयआरसीटीसीने पर्यायी उपायांचा शोध घेतला. त्यातूनच ‘इलेक्ट्रिक कुकिंग’चा पर्याय समोर आला आहे. आधुनिक एलएचबी (लिंक हॉफमन बुश) पॅन्ट्री कारमध्ये उपलब्ध विद्युत सुविधांचा वापर करून ताजे अन्न तयार करण्याचा निर्णय घेण्यात आला आहे.

लाखो प्रवाशांसाठी अखंड भोजन सेवा-
दररोज देशभरातील सुमारे १,४०० रेल्वेगाड्यांमध्ये प्रवास करणाऱ्या लाखो प्रवाशांना जेवण पुरवण्याची जबाबदारी आयआरसीटीसीवर असते. या नव्या व्यवस्थेमुळे अंदाजे १७ लाख प्रवाशांना नियमित आणि वेळेवर भोजन सेवा मिळत राहणार आहे. एलपीजीच्या कमतरतेमुळे सेवांमध्ये खंड पडण्याची शक्यता आता कमी झाली आहे.

सुरक्षा आणि गुणवत्ता यांना प्राधान्य-
पॅन्ट्री कारमध्ये गॅस सिलिंडरचा वापर कमी करून इंडक्शन स्टोव्हचा वापर केल्याने सुरक्षा मानकांमध्येही वाढ होणार आहे. आगीचा धोका कमी होण्यासोबतच स्वयंपाक प्रक्रियेवर अधिक नियंत्रण ठेवणे शक्य होणार आहे. त्यामुळे अन्नाची गुणवत्ता आणि स्वच्छतेचे निकष अधिक प्रभावीपणे पाळले जाऊ शकतील.

प्रीमियम गाड्यांपासून होणार सुरुवात-
राजधानी, शताब्दी, दुरंतो आणि वंदे भारतसारख्या प्रीमियम गाड्यांमध्ये ही व्यवस्था प्राधान्याने राबवली जाणार आहे. या गाड्यांमधील आधुनिक पॅन्ट्री कार इंडक्शन कुकिंगसाठी अधिक सक्षम मानल्या जात आहेत.

एलपीजीवरील अवलंबित्व होणार कमी-
आयआरसीटीसीच्या विविध किचन आणि केटरिंग केंद्रांना दररोज जवळपास १,००० व्यावसायिक एलपीजी सिलिंडरची गरज भासते. इंडक्शन तंत्रज्ञानाचा वापर वाढल्यास ही गरज मोठ्या प्रमाणात कमी होऊ शकते. यामुळे खर्चात बचत होण्यासोबतच पर्यावरणपूरक ऊर्जा वापरालाही चालना मिळणार आहे.

रेल्वे केटरिंगमध्ये नव्या युगाची सुरुवात-
इंडक्शन-आधारित स्वयंपाक व्यवस्था ही केवळ एलपीजी संकटावरील तात्पुरती उपाययोजना नसून रेल्वेच्या खानपान व्यवस्थेतील आधुनिकतेकडे टाकलेले महत्त्वाचे पाऊल मानले जात आहे. भविष्यात अधिक सुरक्षित, जलद आणि पर्यावरणस्नेही केटरिंग सेवा देण्यासाठी हा बदल निर्णायक ठरू शकतो.